Ksiądz Marek

Dramat mistyczny Juliusza Słowackiego w reżyserii Krzysztofa Nazara. Złota Setka Teatru Telewizji.
„Ksiądz Marek. Poema dramatyczne we trzech aktach – został napisany przez Juliusza Słowackiego w 1843 roku, wydany w tym samym roku w Paryżu. „Ksiądz Marek” należy do utworów rzadko inscenizowanych.
Akcja została osnuta wokół autentycznych wydarzeń historycznych. Ich bohaterem jest ksiądz Marek Jandołowicz (ok. 1713–1804) – kaznodzieja, superior klasztoru karmelitów w Barze. Podczas konfederacji barskiej zyskał opinię proroka
i cudotwórcy. Już za życia otaczany był kultem, a jego legendę rozwinęli m.in. romantycy.
U Słowackiego postać karmelity oraz wydarzenia związane z upadkiem Baru w czerwcu 1768 roku nabierają znaczenia symbolicznego, przeradzając się w misterium męczeństwa i zmartwychwstania. Finał konfederacji barskiej jest ukazany jako przełomowy moment w dziejach narodu: upadku Polski monarchistyczno-magnackiej i narodzin nowej – republikańskiej i demokratycznej. Jest ona reprezentowana przez ideały miłości, prawdy i ofiary właśnie w osobie księdza Marka, charyzmatycznego „bożego rycerza”, przywódcy poświęcającego życie po to, żeby przez oczyszczające cierpienie i odrodzeńczą moc zmienić bieg historii.
Najbardziej popularna z całego utworu stała się „Pieśń konfederatów” (incipit „Nigdy z królami nie będziem w aliansach”) z I aktu, jest ona parafrazą oryginalnej „Pieśni Konfederatów Barskich”.